नवी दिल्ली — भारत आणि अमेरिकेमधील व्यापार तणाव आणखी वाढण्याची चिन्हे दिसत आहेत. अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी भारतीय तांदळावर अतिरिक्त शुल्क लावण्याचा इशारा दिला असून, भारत “डंपिंग” करून तांदूळ अमेरिकन बाजारात स्वस्तात विकत असल्याचा त्यांचा आरोप आहे. येत्या १० ते १२ डिसेंबरदरम्यान अमेरिकन प्रतिनिधींचा एक पथक या विषयावर चर्चा करण्यासाठी नवी दिल्लीला भेट देणार आहे.
तथापि, दोन्ही देशांमधील व्यापार आकडेवारीनुसार, अमेरिकेने अशा प्रकारचे शुल्क लागू केल्यास त्याचा फटका भारतापेक्षा अमेरिकेलाच जास्त बसणार आहे. सध्या भारताच्या एकूण तांदूळ निर्यातीपैकी केवळ ३.३% तांदूळ अमेरिकेला जातो, म्हणजेच U.S. भारतासाठी प्रमुख निर्यात बाजार नाही. उलट, अमेरिकेच्या तांदूळ आयातीत भारताचा २६.१% इतका मोठा हिस्सा आहे. त्यामुळे भारतीय तांदळावर शुल्क वाढवल्यास U.S. मध्ये तांदळाचे दर वाढण्याची शक्यता अधिक आहे.
अमेरिकेने आधीच भारतातून होणाऱ्या विविध आयातींवर एकूण ५०% पर्यंत शुल्क लागू केले आहे. व्हाइट हाऊसमधील एका बैठकीत काही शेतकरी प्रतिनिधींनी भारत, थायलंड आणि इतर देश “डंपिंग” करून तांदूळ स्वस्तात विकत असल्याची तक्रार केली. यावर प्रतिक्रिया देताना ट्रम्प यांनी भारताला तांदळावर कोणती सूट कशी मिळते याबद्दल प्रश्न उपस्थित केला. तसेच, हे प्रकरण “टॅरिफ्स लावून फार पटकन सोडवता येईल” असा दावा त्यांनी केला.
भारतावर शुल्क लावल्यास U.S. ला पर्यायी आणि स्वस्त पुरवठादार शोधावा लागेल, जो त्वरित उपलब्ध होण्याची शक्यता कमी आहे. त्यामुळे अमेरिकेतील ग्राहक आणि खाद्य उद्योगावर थेट परिणाम होऊ शकतो. दुसरीकडे, भारताची तांदूळ निर्यात विविध देशांमध्ये पसरलेली असल्याने अमेरिकेच्या निर्णयाचा भारतावर तुलनेने किरकोळ परिणाम होण्याची शक्यता तज्ज्ञ व्यक्त करत आहेत.
Leave a Reply