राज्य सरकारने पाणी ताणाचा सामना करणाऱ्या १३ जिल्ह्यांत जलसंवर्धनावर विशेष भर देत, २०२६ च्या जानेवारीपर्यंत २८ दशलक्ष घनमीटर पाणी बचतीचे महत्त्वाकांक्षी उद्दिष्ट निश्चित केले आहे. या अभियानात महाविद्यालयीन विद्यार्थ्यांचा सक्रिय सहभाग वाढवण्यासाठी ‘युथ एंगेजमेंट फॉर वॉटर स्टुअर्डशिप’ (YEWS) कार्यक्रम राबवला जात आहे, अशी माहिती एका वरिष्ठ अधिकाऱ्याने शुक्रवारी दिली. मुंबई शहर दररोज सुमारे ३,९०० दशलक्ष लिटर पाण्याचा वापर करते. या तुलनेत, राज्य सरकारचे जलसंवर्धन उद्दिष्ट मुंबईच्या सात दिवसांच्या पाणी गरजेला पूर्ण करण्याइतके आहे.
फेब्रुवारी २०२३ मध्ये सुरू झालेल्या YEWS उपक्रमात राज्यातील सुमारे १,५०० महाविद्यालयांनी सहभाग नोंदवला आहे. या उपक्रमातून आतापर्यंत राज्यभरात १९ दशलक्ष घनमीटरहून अधिक पाण्याची बचत करण्यात यश मिळाले आहे. राज्य उच्च शिक्षण संचालक डॉ. शैलेन्द्र देवलांकर यांनी सांगितले की, या उपक्रमाच्या माध्यमातून पदवी अभ्यासक्रमात हरित कौशल्ये आणि हवामान बदल साक्षरता समाविष्ट केली जात आहे. त्यामुळे विद्यार्थ्यांमध्ये जलसंवर्धनाबद्दल जागरूकता वाढत असून, भविष्यात प्रभावी पाणी व्यवस्थापनासाठी प्रशिक्षित मनुष्यबळ तयार होत आहे.
भारतामध्ये हवामान बदलाच्या दृष्टीने महाराष्ट्र तिसऱ्या क्रमांकाचा सर्वाधिक असुरक्षित राज्य मानले जाते. देशातील एकूण दुष्काळग्रस्त जिल्ह्यांपैकी १६ टक्के जिल्हे महाराष्ट्रात आहेत, हे राज्यातील जलसंकटाच्या तीव्रतेचे निदर्शक आहे.
राज्य सरकारचा तरुणांमार्फत जलसंवर्धनाचा हा उपक्रम १३ पाणी ताणग्रस्त जिल्ह्यांत प्रभावीपणे राबवला जात असून, यामुळे जलस्रोतांचे संरक्षण साधता येईल आणि भविष्यातील संभाव्य पाणीटंचाई रोखण्यास मदत होईल.
Leave a Reply